Chặn Ngọn Sầu Riêng Khi Làm Hoa

Chặn Đọt Sầu Riêng Khi Làm Hoa: Kỹ Thuật Chặn Ngọn Sầu Riêng Bền Vững

Trong quy trình canh tác sầu riêng hiện đại, kỹ thuật chặn ngọn hay đốt ngọn đã trở thành một giải pháp mang tính then chốt. Việc kiểm soát chồi ngọn không chỉ giúp quá trình làm hoa diễn ra thuận lợi mà còn đóng vai trò quyết định đến tỷ lệ đậu quả và chống rụng trái non.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc quá lạm dụng các biện pháp hóa học để chặn ngọn sầu riêng thường dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng như tốn kém chi phí, giảm tuổi thọ cây và làm suy yếu hệ thống rễ. Để đạt hiệu quả tối ưu, nhà vườn cần chuyển dịch từ tư duy “tiêu diệt đọt” sang tư duy “quản lý sinh trưởng” một cách khoa học.

1. Tầm quan trọng của việc chặn ngọn sầu riêng trong canh tác

Cây sầu riêng có đặc tính sinh trưởng mạnh, đặc biệt là ở các đầu ngọn. Khi cây bước vào giai đoạn sinh sản (làm hoa và nuôi trái), sự cạnh tranh dinh dưỡng giữa đọt non và hoa/trái diễn ra rất gay gắt. Nếu không thực hiện chặn ngọn sầu riêng kịp thời, cây sẽ ưu tiên đẩy nhựa nuôi đọt, dẫn đến tình trạng rụng hoa và rụng trái non hàng loạt.

Việc kiểm soát tốt chồi ngọn giúp cây tập trung toàn bộ nguồn năng lượng dự trữ để nuôi dưỡng cơ quan sinh sản. Tuy nhiên, kỹ thuật này cần được phối hợp nhịp nhàng với quy trình chăm sóc bộ lá ngay từ sau thu hoạch để đạt được sự cân bằng bền vững.

2. Xây dựng nền tảng 3 cơi đọt để quản lý chặn ngọn sầu riêng

Bộ lá chính là “nhà máy” sản xuất và dự trữ dinh dưỡng của cây. Khi nhà vườn quản lý tốt các cơi đọt ngay từ đầu vụ, việc thực hiện chặn ngọn sầu riêng ở giai đoạn nhạy cảm sẽ trở nên chủ động và ít gây stress cho cây hơn.

2.1. Cơi 1: Giai đoạn phục hồi thể lực và bộ rễ

Đây là cơi lá đầu tiên sau khi thu hoạch trái. Mục tiêu chính của giai đoạn này là tái tạo bộ rễ và phục hồi sức khỏe tổng thể cho vườn.

• Lưu ý kỹ thuật: Sử dụng các dòng dưỡng rễ chất lượng, ưu tiên các sản phẩm không chứa chất kích thích sinh trưởng (như GA3 liều cao) để rễ phát triển khỏe mạnh tự nhiên. Một bộ rễ khỏe là nền tảng giúp cây bung cơi đọt đều, tạo tiền đề để điều tiết kỹ thuật chặn ngọn sầu riêng sau này.

2.2. Cơi 2: Chiến lược làm dày bộ lá

Khi lá cơi 1 đã già và chuẩn bị nhú cơi 2, nhà vườn cần điều chỉnh hàm lượng phân bón theo hướng tăng Lân và Kali, giảm Đạm.

• Mục tiêu: Giúp lá dày, xanh đậm, cuống lá ngắn và chắc. Khi bộ lá cơi 2 đạt độ dày chuẩn, khả năng tích lũy dinh dưỡng sẽ cao hơn, từ đó hạn chế việc phóng đọt hỗn trong tương lai, giúp giảm bớt áp lực khi phải chặn ngọn sầu riêng.

2.3. Cơi 3: Tích lũy nhựa và chuẩn bị làm hoa

Làm được 3 cơi đọt hoàn chỉnh sẽ giúp cây tích lũy được lượng nhựa dồi dào. Khi giàn lá đã sung mãn và đủ số lượng, cây sẽ có xu hướng ổn định sinh trưởng. Điều này cực kỳ quan trọng vì khi cây đã đủ “lực” lá, nhu cầu ra thêm đọt non sẽ giảm bớt, giúp việc thực hiện các biện pháp chặn ngọn sầu riêng giai đoạn xả nhụy diễn ra nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.

3. Phân tích sai lầm trong việc lạm dụng hóa chất chặn ngọn sầu riêng

Một thực trạng phổ biến là nhà vườn thường đầu tư rất mạnh vào phân bón gốc nhưng lại thiếu kiểm soát hàm lượng Đạm. Khi cây ở trong trạng thái dư thừa dinh dưỡng dưới đất, việc phóng đọt diễn ra rất mãnh liệt.

Trong tình huống này, để bảo vệ năng suất, nhà vườn buộc phải sử dụng các loại hóa chất mạnh để đốt hư ngọn. Đây được ví như việc “vừa đạp ga vừa rà thắng”. Một mặt phân bón từ gốc đẩy nhựa lên ngọn, một mặt hóa chất từ trên phun xuống để chặn đứng.

Hệ quả của việc lạm dụng phương pháp này để chặn ngọn sầu riêng là:

• Tàn phá bộ lá xanh hiện có do ảnh hưởng của thuốc đốt.

• Làm suy yếu bộ rễ do sự thay đổi sinh lý đột ngột.

• Cây nhanh chóng xuống sức, giảm khả năng kháng bệnh sau vụ thu hoạch.

4. Kỹ thuật chặn ngọn sầu riêng theo hướng điều tiết dinh dưỡng

Thay vì dùng “biện pháp mạnh”, nhà vườn nên áp dụng quy trình kiểm soát “nguồn nhiên liệu” từ gốc để việc chặn ngọn sầu riêng qua lá đạt kết quả tốt nhất.

4.1. Kiểm soát lượng phân bón gốc (Bịt bớt xăng)

Sau khi hoàn thành các cơi đọt chuẩn bị, cần canh bón lượng phân vừa đủ cho giai đoạn tạo mầm hoa. Tuyệt đối không để dư thừa Đạm trong đất. Khi nguồn Đạm dưới gốc được kiểm soát ở mức thấp, sức đẩy của đọt non sẽ giảm lại, giúp thao tác chặn ngọn sầu riêng trở nên dễ dàng điều khiển hơn.

4.2. Quản lý giai đoạn rước hoa

Trong giai đoạn rước hoa, không nên thúc quá nhiều phân gốc một lần. Thay vào đó, hãy chia nhỏ lượng phân ra để bón.

• Quan sát sự phát triển của chồi non để bổ sung dinh dưỡng qua lá nếu cần thiết.

• Việc giữ cho cơi lá rước hoa xanh dày và nhanh chuyển lụa sẽ giúp cây tập trung nhựa vào hoa. Khi lá chuyển già nhanh, nhu cầu sinh trưởng của đọt giảm, giúp kỹ thuật chặn ngọn sầu riêng đạt hiệu quả cao mà không cần dùng đến thuốc đốt liều cao.

5. Chặn ngọn sầu riêng trong giai đoạn nuôi trái non

Giai đoạn từ khi xả nhụy đến khi trái đạt 60 ngày tuổi là thời điểm nhạy cảm nhất. Nhiều nhà vườn lo sợ nếu không bón phân gốc thì trái sẽ bị suy. Tuy nhiên, nguồn dinh dưỡng dự trữ từ các cơi lá trước đó (cơi 2, cơi 3) hoàn toàn đủ sức nuôi trái nếu nhựa cây mạnh.

• Phương pháp xử lý: Tập trung phun xịt các dòng Lân, Kali cao hoặc chất điều hòa sinh trưởng nhẹ qua lá để chặn ngọn sầu riêng. Việc này giúp hãm đọt non hiệu quả mà không làm ảnh hưởng đến quá trình phát triển của trái.

• Thả ngọn đúng lúc: Sau khi trái đã qua giai đoạn rụng sinh lý (thường trên 60 ngày), nhà vườn có thể bắt đầu cho cây đi đọt lai rai để nuôi trái lớn. Lúc này, việc kiểm soát tỷ lệ Đạm – Lân – Kali phù hợp sẽ giúp quản lý chồi ra theo ý muốn mà không cần chặn ngọn sầu riêng khắt khe như giai đoạn trước.

6. Tổng kết quy trình quản lý chặn ngọn sầu riêng bền vững

Để kỹ thuật chặn ngọn sầu riêng không gây hại cho cây, nhà vườn cần tuân thủ bảng nguyên tắc quản lý sau:

Kết luận

Kỹ thuật chặn ngọn sầu riêng khi làm hoa là một mắt xích quan trọng trong hành trình chinh phục năng suất sầu riêng. Tuy nhiên, giá trị bền vững không nằm ở việc sử dụng hóa chất mạnh để tiêu diệt mầm non, mà nằm ở khả năng điều tiết dinh dưỡng của người làm vườn.

Bằng cách xây dựng giàn lá khỏe, quản lý bộ rễ tốt và kiểm soát lượng phân bón gốc hợp lý, việc chặn ngọn sầu riêng sẽ trở nên nhẹ nhàng, hiệu quả, giúp cây đậu trái sai mà vẫn giữ được sự sung mãn cho những mùa vụ tiếp theo.

 Hotline: 0817.07.08.08

 Website: nongvietorganic.vn